Selecteer een pagina

We leven in een wereld, waar krantenkoppen als:

  • “Ministerie bestudeert impact van het klimaat op huishoudens en samenleving” 
  • “We moeten toe naar een wereld met nul CO2 uitstoot”
  • “Klimaatscenario-analyse helpt bij het identificeren van risico’s”
  • “Klimaatverandering kan diepgaande economische gevolgen hebben”
  • “ECB bekijkt klimaatverandering vanuit het oog op risico’s voor banken”
  • “Klimaat wordt toetssteen monetair beleid ECB” 
  • “FED moet rekening houden met het risico van klimaatverandering voor het financiële systeem”

normaliteit zijn geworden. Je kijkt er niet meer van op.

Schijnbaar zijn overheden en instituties ernstig bezorgd over klimaat en de toekomst van onze kinderen, waardoor sprake is van een heftige shift in de focus van het beleid. Maar worden onze kinderen niet “tegen elke prijs” opgescheept met een krankzinnige hypotheek? Onbetaalbare schulden (de schulden van de wereld zijn nu reeds bijna USD 300.000 mrd.(ruim 350% van het totale BBP van de wereld…) (bron) en “liabilities” (verplichtingen die overheden zijn aangegaan in termen van toekomstige investeringsprogramma’s, pensioenverplichtingen, verplichtingen in het kader van sociale zekerheid, etc.)? Die verplichtingen zijn overigens (afhankelijk van het betreffende land, veel) hoger nog dan de schulden. 

Wat zijn de kosten van de energietransitie eigenlijk en hoe is te verklaren dat tegenwoordig wereldwijd vrijwel elk onderwerp op de politieke agenda gerelateerd is aan klimaatverandering, groene energie, zero emissie en ESG (Environmental, Social and Governance)?

Follow the Money
Vandaag publiceerde de Bank of America een rapport (“Thematic Research”) met als onderwep: de weg naar Zero Emission. Daarin wordt becijferd dat de prijs van de wereldwijde transitie maar liefst 150.000 miljard dollar bedraagt. 150.000.000.000.000 dollar?

Teneinde zero emissie te realiseren (onzinnig, want niet nodig en niet wenselijk) is een transitie naar schone technologieën in alle sectoren van de samenleving nodig in een ongekend tempo. Deze transitie ambitie is van een nog niet eerder vertoonde omvang.

Genoemde kosten ad. USD 150.000 mrd. zijn conform BofA te realiseren over een periode van 30 jaar. Dit zou een gemiddelde jaarlijkse investering betekenen van ongeveer USD 5.000 mrd.. De bedragen zijn dusdanig duizelingwekkend dat enige referentie op zijn plaats is. Het totale GDP/BBP van de wereld is ongeveer 86.000 mrd. per jaar. Benodigd is dus circa 2x het huidige wereldwijde BBP!
Of: de als extreem hoog en incidenteel (een dergelijke pandemie is er niet eerder geweest) gekwalificeerde totale globale covid gerelateerde kosten, worden geschat op USD 3.9400 mrd.. Dat
is aanzienlijk minder dan het voor de energietransitie benodigde jaarbedrag. Dus voor het klimaat is veel meer lang benodigd, 30 jaar lang…

Het gaat hier om bedragen die ieder voorstellingsvermogen te boven gaan, waarbij nog opgemerkt zij dat BNEF (Bloomberg) in haar berekeningen uitkomt op een totale investering voor de beoogde transitie ad. USD 173.000 mrd. (USD 5.800 mrd. per jaar). Het kan altijd nog gekker.

Het rapport geeft ook inzage in de financieringswijze van de transitie: een combinatie van geldcreatie (QE) door centrale banken (geld drukken) en fiscale maatregelen door overheden (belastingen). Uiteindelijk betaalt de burger (met name de middenklasse) altijd. Alles. En een groot deel op termijn (komende generaties) via enorme additionele schulden en inflatoire effecten.

China maakt geen onderdeel uit van genoemde rapportage. China beoogt pas in 2060 klimaatneutraal te zijn, terwijl het wel het grootste aandeel in de CO2 uitstoot heeft (bron) en de tweede economie in de wereld is qua omvang. China is nog niet opgenomen in bovenstaande bedragen. Wellicht spelen daarin ook politieke redenen een rol.

De echte onderliggende oorzaak van de menselijke impact op milieu en klimaat, de overbevolking, wordt overigens in het geheel niet benoemd en wordt vrijwel altijd structureel buiten de klimaatdiscussie gehouden. Er zijn teveel mensen die ieder (terecht) een gepast niveau aan welvaart opeisen. Zie ook: Club van Rome De grenzen aan de groei.

Het is in elk geval zonder precedent 30 jaar lang, jaarlijks USD 5.000 mrd. te willen spenderen aan een ongrijpbaar doel als “het bestrijden van de opwarming van de aarde”. Bank of America rapporteert tevens de te verwachten negatieve “bijvangst” van dit beleid:

  • Door extreem ruime geldcreatie zijn inflatoire effecten voorzienbaar van tussen 1-3% per jaar bovenop de reguliere inflatie;
  • Verdere verhoging van de schulden;
  • Geopolitieke gevolgen, klimaatoorlogen, etc.;
  • Met de voorspelde transitiesnelheid is de beschikbaarheid van Nikkel en Lithium reeds omstreeks 2024 een knelpunt.

Het draagvlak voor de energietransitie begint onder druk te staan nu de belastingbetaler begint te begrijpen wat de prijs is van het gevoerde beleid. In financiële termen, maar ook in bijvoorbeeld banen. Volkswagen (’s werelds grootste autofabrikant) heeft aangekondigd maar liefst 1/3 van alle banen te schrappen. Inmiddels is evident dat de wereldwijd gestegen energieprijzen een gevolg zijn van de gevoerde klimaat politiek. Wereldwijd is sprake van bedreiging van de continuïteit van de energievoorziening (blackouts in India, China, Zuid-Afrika, etc.).

Het trackrecord van overheden met majeure projecten is overigens bedroevend. Iets relatief eenvoudigs als ICT projecten bijvoorbeeld krijgt de Nederlandse overheid maar niet in de grip. Een project met de ambitie als het klimaatakkoord in Nederland is dan ook schier ondenkbaar. De eerste scheuren in deze ambities en mislukte deelprojecten zijn dan ook inmiddels zichtbaar. Van het gas af lukt niet, toch maar weer stoppen met biobrandstoffen, mislukte warmtenetten, etc..

Indien overheden en NGO’s dusdanig hard pushen op een beleidsterrein als in dit geval, kan de aanname gerechtvaardigd zijn dat het gaat om geld. Veel geld. Extreem veel geld. Zulks blijkt uit de rapportage van Bank of America. Duizelingwekkende bedragen.

Aangezien de transitie al in gang gezet is, is onderstaand een willekeurige greep van de momentele (ook niet financiële) effecten opgenomen:

  • 13 oktober 2021: 30.000 banen weg bij Volkswagen (bron)
  • 13 oktober 2021: Oplaadtijden EV’s gereguleerd door de overheid (bron)
  • 12 oktober 2021: Energieprijzen volatiel en krankzinnig hoog  (bron)
  • 11 oktober 2021: Blackouts door energieproductie tekorten India (bron)
  • 28 september 2021: Blackouts China (bron)

Wanneer komt de Algemene Rekenkamer in actie?

close

Vind u een Moreel Kompas ook zo belangrijk? Meld u dan geheel vrijblijvend aan voor onze wekelijkse nieuwsbrief.
Deel dit artikel: